You are here

Description

Hasselaren worden wel eens Vinstermikken genoemd.  Over de oorsprong van die naam bestaan verschillende theorieën.

Een mik is een melkbrood dat de vrouwen thuis bakten tijdens zon- of feestdagen. Om het te laten afkoelen werd het brood op de vensterbank in het open venster (vinster) gezet. Nieuwsgierig als ze was, ging de vrouw dan in de vensteropening hangen. Zo kon ze zien wat er op straat gebeurde en een praatje slaan (roddelen) met de buurvrouw of voorbijgangers. Een vinstermik is overdrachtelijk dus een nieuwsgierige Hasseltse vrouw, die altijd uit het raam hangt om te kijken wat er buiten gebeurt. En meer algemeen zijn Hasselaren nieuwsgierige mensen.

Een andere theorie verwijst naar de mik als een luxebrood (want gemaakt met melk in plaats van water) dat op zon- en feestdagen gegeten werd. De bakker legde het in de etalage van zijn winkel als luxeartikel.  In Hasselt ligt iets 'in een vinster' als het in een etalage ligt. 'Vinsteren' is dus etaleren, tonen. Hasselaren werden vroeger aanzien als pronkerige mensen. Ze etaleerden graag hun luxe, zoals een mik die in de 'vinster' lag. Daarom heetten Hasselaren vinstermikken.

Hiermee verwant is de uitleg dat Vinstermikken een verzamelterm voor het vinstermieke en vinsterpieke is. Deze beeldbroden werden vervaardigd uit mikdeeg en wogen 700 g tot 1 kg. Ze toonden de beeltenis van een naakte vrouw en man. De broden werden door middel van suiker bijgewerkt om dat geslacht te accentueren. 'Vinsteren' betekent dan het uitstallen, tonen (van de geslachtsdelen). 'Mikken' verwijst naar billen, dijen, achterwerk. Tot in de jaren '40 van de vorige eeuw werd dit soort mikbrood uitgedeeld als prijs tijdens kaartwedstrijden die op kerstavond in de Hasseltse cafés plaats hadden. De winnaar kreeg een vinstermieke en vinsterpieke van 70 cm als troffee, terwijl nummer twee een kleiner en nummer drie het kleinste broodduo wonnen. Bakkerij Cox-Tuts op de Botermarkt was de place to be voor vinstermikken. Meestal aten de Hasselaren deze broden warm met appelstroop.

Fiche

Soort begrip / soortnaam: 

Referenties

Culinaire herinneringen aan Hasselt, de hoofdstad van de Smaak (2006)
Titel: 

Culinaire herinneringen aan Hasselt, de hoofdstad van de Smaak (2006)

Plaats van uitgave: 
Hasselt
Jaar van uitgave: 
2006
Oude gebruiken en gerechten uit Limburg (1977)
Titel: 

Oude gebruiken en gerechten uit Limburg (1977)

Plaats van uitgave: 
Antwerpen
Jaar van uitgave: 
1977

Recent toegevoegd

De familie Van Nitzen - vroeger van den Nitzen geschreven en afkomstig uit de streek van Alken - voerde...
De heer Luc Speelmans van Hasselt maakte de geschiedenis van zijn familie op. De oudst gekende stamvader...
Advocaat Fritz Willems werd geboren in Hasselt in 1883 als enige zoon van brander en zoutraffineerder in...
Zoon van Max Hören . Hij had een winkel in de Kapelstraat in Hasselt, waar onder meer Mathieu Geurts op...
Hij leerde het beroep bij zijn vader Max Hören . In 1939 begon hij een eigen uurwerkzaak in de...
Uurwerkmaker Carl Hören was van Duitse afkomst (Rijnland). Hij huwde Johanna Vaes (°20 november 1853)...
Hij leerde de stiel bij zijn vader Carl . Huwde in 1909 Victoria Dekens (°26 juli 1884). Hij vestigde...
In 1426 werd door Pullincx een klooster gesticht, Sint-Catharinadal genoemd. In 1428 gaf de prins-...
In 1871 koopt Cyriel (Cyrille Julien) Elens (1846-1936) stokerij Cordens van Felix Theodoor Cordens in...
Bovenstaand wapen, namelijk gevierendeeld: I in zwart een zilveren doodskop, II in rood drie linker...