Melchior Jules - uit: Nationaal Biografisch Woordenboek (1972)

Description

pp. 558-559

MELCHIOR, Jean Julien, pedagoog en geschiedkundige

Geboren te Dilsen op 22 juli 1848; overleden te Hasselt op 1 april 1920. Derde en jongste kind van de douanier Pierre Joseph (°1812 te Sart-en Fagne, prov. Namen) en van Maria Theresia van Troeij (°1812 te Egmond, Holland).

M. behaalde het onderwijzersdiploma te St.-Truiden op 31-8-1868, werd benoemd te Hasselt (Godsheide), en werd er weldra schoolhoofd. Van 1879 tot 1887 was hij kantonnaal schoolinspecteur voor het bisdom en tevens leraar aan het St.-Jozefscollege te Hasselt. Van 1887 tot 1892 was hij kantonnaal schoolinspecteur voor Maaseik, van 1892 tot 1898 voor het kanton Hasselt en tot aan zijn opruststelling in 1908 hoofdinspecteur voor de provincie Limburg.

M., allereerst en hoofdzakelijk een onderwijsmens, debuteerde als auteur met een paar werkjes over de drankbestrijding, een onderwerp destijds aan de orde van de dag. Als pedagoog gaf hij een reeks vaak verwerkte en herdrukte handboeken over spraak-, en stelleer voor het lager onderwijs uit, evenals werken in verband met rekenen, lezen, algemene metodiek en geschiedenis. De meeste van deze uitgaven schreef hij in samenwerking met zijn vriend en collega Domien Lenaerts (°St.-Pieters-Leeuw, 26.3.1866). Na zijn aftreden wijdde M. aandacht aan de regionale historiografie en vooral aan de Teuten, Kempense koop- en ambachtslui, die in het buitenland werkten en aan de Bokkerijders, brandstichters en baanstropers uit de tweede helft van de 18de eeuw in Limburg.

M. heeft veel gepubliceerd waarvan wij slechts het voornaamste vermelden. In de Davidsfondsreeks verscheen in 1896 "De geneverplaag of alcoolisme in België", en in hetzelfde jaar behaalde hij in een wedstrijd door de regering uitgeschreven, de prijs met zijn "Handboek over het alcoolisme voor lager - en middelbaar onderwijs". Samen met Lenaerts publiceerde hij o.m. "Het opstellen in de lagere school" (Hasselt, 1901, vier dln. voor de leerling, een dl. voor de onderwijzer); "Nieuw leesboek voor al de graden der Vlaamsche volksscholen" (Hasselt, 1902, eveneens vier dln. en een dl. voor de meester); "Het rekenen in al de graden der lagere school" (Hasselt, 1903-04, in vijf dln. en zeven stukjes); "Spraakleer voor al de graden der Vlaamsche volksscholen" (Hasselt, 1904, twee dln.); "Nieuwe methodiek voor de hedendaagsche lagere scholen in België" (Maaseik, 1904); "Nieuwe geschiedenis van België bewerkt voor het officieel programma der lagere scholen" (Hasselt, 1906). Verder vertaalde hij uit het Frans: PONCEAU, Handboek der onderwijzers voor het zedelijk en godsdienstig gedacht van het lager onderwijs (Doornik). M. schreef talloze bijdragen in pedagogische tijdschriften, o.a. in: 'De Onafhankelijke', 'De Opvoeding', 'De Morgenster', 'L'Etoile du Matin', waarvan enkele M. als hoofdredacteur jaren lang mochten behouden.

Van zijn geschiedkundig werk dient het volgende vermeld: "De inval der Hollanders of de Tiendaagsche veldtocht in 1831" (in: 'Limburgse bijdragen', dl. VIII (1910), 73-206), "De Bokkenrijders" ('Ibid.', XI (1913), 13-154), "De Bokkenrijders in Belgisch Limburg" ('Ibid.', XII (1914), 13-207), "De Teuten" ('Ibid.', XIII (1915), 57-129) en "Jan Mantelius" ('Ibid.', XVI (1919), 76-86 en in: 'Limburg', jg. I (1919), 19-55), die alle van blijvende betekenis zijn. Onuitgegeven bleef zijn werk in drie delen over "Straten, pleinen, gebouwen en huizen van Hasselt".

Een foto van M. is afgedrukt in "Huldebetoning, J. Melchior" (1909).

A. REMANS

Recent toegevoegd

Auteur: Tom Kenis Geparafraseerde Radio 2-getuigenis van militair William De Wilde en zijn echtgenote...
Auteur: Tom Kenis De familie Trippas verbleef in Belgisch Congo van 1954 tot en met de onafhankelijkheid...
Auteur: Tom Kenis Antoinette Fransen, de moeder van Moelly Henno, werd tijdens Wereldoorlog II...
Zoveel Hasselaren, zoveel linken met Congo. Om de meest uiteenlopende redenen trokken Hasselaren al...
Auteur: Tom Kenis Joseph (°Hasselt 04.07.1926) en Denise (°Hasselt 22.01.1927) leerden elkaar kennen als...
Auteur: Tom Kenis André Billen, geboren in 1927, studeerde economie. Hij slaagde voor het diplomatiek...
Auteur: Tom Kenis De in Hamont geboren Joseph (Jef) Verlaak, thans inwoner van Viversel maar gedurende...
Auteur: Toon Blux Hermanus, Petrus, Joseph Blux is de oudste zoon van Louis Bleux (1) uit Kuringen en...
Auteur: Tom Kenis Edgard Jamart werd geboren in een gehucht tussen Bergen en Luik, maar woont al 40 jaar...
Auteur: Hubert Bovens Marcellin Lagarde werd geboren te Sougné, Sprimont in de provincie Luik op 2...