You are here

Wimmertingen en de Eerste Wereldoorlog

Description

Op 3 augustus 1914 werden België en Frankrijk door een eenzijdige oorlogsverklaring vanuit Duitsland betrokken in de wereldbrand. De eerste kolonnen van het keizerlijk leger schonden het Belgisch grondgebied in de vroege morgen van 4 augustus.

Op woensdag 5 augustus verschenen de eerste Uhlanen (ruiterij) en Huzaren in de omgeving van Tongeren. De eerste uren van de daarop volgende dag marcheerden reeds Duitse milities door onze gemeente op weg naar Alken, tegen acht uur gevolgd door een honderdtal Huzaren. Op datzelfde ogenblik reed de tram Hasselt-Kortessem niets vermoedend het dorp binnen. Toen de tramconducteur niet onmiddellijk gevolg gaf aan hun bevel tot stoppen, begonnen de soldaten in het wilde weg te schieten. Hierbij werd een reiziger gedood en een telegraafbediende gekwetst. De twee volgende dagen passeerden nog meer troepen op doortocht naar Alken, waar vijf burgers werden gedood en enkele woonhuizen werden afgebrand.

Op maandag 10 augustus maakten een dertiental Belgische gidsen een verkenningstocht door het dorp en omgeving. Dit bracht voor de inwoners enige verademing mee. De daarop volgende dag kwam een Huzarenregiment in Wimmertingen bivakkeren. De staf nam zijn intrek op het kasteel en de bevelhebber prins Friedrich Karl met een paar officieren vonden onderdak in de pastorie. Hun regiment zou op woensdag 12 augustus vroeg in de morgen naar Hasselt afzakken, waar zij het postgebouw en de Nationale Bank plunderden en dezelfde dag nog doorstootten naar Halen. Hier liepen zij tegen het Belgisch leger een bloedige nederlaag op. Laat in de avond van 13 augustus kwamen de verslagen keurtroepen terug uit Halen om in Wimmertingen hun kampement op te slaan, deels op het kasteel en deels op het Herbroek.

Aanvankelijk ondervond de bevolking weinig last van de ongenode gasten, ware het niet dat een onvoorzien incident voor een paar Wimmertingenaren dramatische gevolgen had. Op zaterdag 15 augustus werd op de hoeve van Nicolas Clerinx aan de Hoogbrug een reisduif aangetroffen, die een identificatieteken vanuit Antwerpen in haar pluimen droeg. Overtuigd dat er spionage in het spel was, namen de Duitsers de drie zonen Clerinx mee naar het kasteel, bonden ze vast aan een boom en brachten ze in de namiddag per auto over naar Duitsland, waar ze voor de duur van zes maanden gevangen werden gehouden. Hierdoor was er aan de kant van de bezetter een sfeer van wantrouwen gegroeid tegenover de plaatselijke bevolking, wat er toe leidde dat er tegen de avond zestien mannen als gijzelaars werden opgesloten.

Op maandag 17 augustus heerste er in de gemeente een ongewone drukte als gevolg van een massale doortocht van artillerie en voetvolk. De Duitsers toonden zich opvallend zenuwachtig en geprikkeld kennelijk omwille van de nog niet verteerde nederlaag bij Halen. Louis Buckinx, Pieter America en de gemeentesecretaris Jozef Bas werden als gijzelaars opgeleid naar het kasteel. Totaal onverwacht werden omstreeks 22u enkele schoten gelost. Al gauw klonk door de straten het paniekerige "Man hat geschossen!" Omdat onze dorpsgenoot Leo Gerits er van verdacht werd de schoten te hebben gelost, werd ook hij meegesleept naar het kasteel. Het viertal werd gedurende de ganse nacht met de dood bedreigd. Bij dageraad werden ze met terugtrekkende troepen meegenomen tot aan de grens met Alken en vanaf hier zonder enige commentaar teruggejaagd.

Juffrouw Marguerite de Grady was door een Duitse officier op de hoogte gebracht van het feit dat er op 19 augustus achter Alken een zware slag zou plaatsvinden. Ook Wimmertingen zou hierbij niet van het mortiervuur gespaard blijven. Al meteen bleek deze waarschuwing loos alarm. Het was een ware opluchting voor de dorpelingen toen de laatste troepen ons dorp verlaten hadden.

Op 12 december 1914 kwamen nog enkele Huzaren terug van het front met de bedoeling in het dorp te overwinteren. Gelukkig kregen zij de dag daarop al het bevel om verder te trekken naar Diepenbeek en bleef Wimmertingen voor de rest van de oorlog gevrijwaard van de ongenode bezetter.

Pastoor Louis Houbrechts tekende als ooggetuige bovenstaand relaas zorgvuldig op in zijn persoonlijk dagboek.

Uit: Wimmertingen / Warm aanbevolen (2009), pp. 73-75.

Referenties

Boek, tocht en expo over oorlogsverleden Wimmertingen (2012)
Titel: 

Boek, tocht en expo over oorlogsverleden Wimmertingen (2012)

Naam van de krant: 
Het Belang van Limburg
Datum van uitgave: 
24/02/2012
Pagina('s): 
44
Wimmertingen / Warm aanbevolen (2009)
Titel: 

Wimmertingen / Warm aanbevolen (2009)

Ondertitel: 
Vroeger en nu
Plaats van uitgave: 
Hasselt
Jaar van uitgave: 
2009
Cover: 
Oorlog in Wimmertingen (2012)
Titel: 

Oorlog in Wimmertingen (2012)

Ondertitel: 
Gebeurtenissen tijdens W.O.I en W.O.II in de parochie / Blik op het verleden
Plaats van uitgave: 
Wimmertingen
Jaar van uitgave: 
2012
Cover: 
Wimmertingen 1914: "De plaatselijke geschiedenis van den oorlog" (1984)
Titel: 

Wimmertingen 1914: "De plaatselijke geschiedenis van den oorlog" (1984)

Naam van de krant: 
Het Belang van Limburg
Datum van uitgave: 
11/08/1984
Pagina('s): 
11
Downloads

Boek, tocht en expo over oorlogsverleden Wimmertingen (2012)

PDF icon Download (1.22 MB)

Recent toegevoegd

Auteur: Tom Kenis Geparafraseerde Radio 2-getuigenis van militair William De Wilde en zijn echtgenote...
Auteur: Tom Kenis De familie Trippas verbleef in Belgisch Congo van 1954 tot en met de onafhankelijkheid...
Auteur: Tom Kenis Antoinette Fransen, de moeder van Moelly Henno, werd tijdens Wereldoorlog II...
Zoveel Hasselaren, zoveel linken met Congo. Om de meest uiteenlopende redenen trokken Hasselaren al...
Auteur: Tom Kenis Joseph (°Hasselt 04.07.1926) en Denise (°Hasselt 22.01.1927) leerden elkaar kennen als...
Auteur: Tom Kenis André Billen, geboren in 1927, studeerde economie. Hij slaagde voor het diplomatiek...
Auteur: Tom Kenis De in Hamont geboren Joseph (Jef) Verlaak, thans inwoner van Viversel maar gedurende...
Auteur: Toon Blux Hermanus, Petrus, Joseph Blux is de oudste zoon van Louis Bleux (1) uit Kuringen en...
Auteur: Tom Kenis Edgard Jamart werd geboren in een gehucht tussen Bergen en Luik, maar woont al 40 jaar...
Auteur: Hubert Bovens Marcellin Lagarde werd geboren te Sougné, Sprimont in de provincie Luik op 2...